50. Tydzień Kultury Beskidzkiej czas zacząć! O tradycji słów kilka

JAK
Tak, tak - mija już pół wieku, odkąd na estradach w kilku beskidzkich miejscowościach na przełomie lipca i sierpnia można oglądać najciekawsze zespoły folklorystyczne z całego świata. Warto jednak wiedzieć, że obecny Tydzień Kultury Beskidzkiej wywodzi się z imprezy, której pierwsza edycja odbyła się w... 1935 roku w Zakopanem. Na miejsce drugiej edycji wyznaczono Wisłę. Miała bardziej niż dotychczas scalić wszystkie szczepy góralskie w Polsce przez pielęgnowanie tradycji, wywodzących się przecież ze wspólnego pnia.

Na początku lat 30. ubiegłego wieku nastąpił bowiem dynamiczny rozwój pieśni, muzyki i tańca ludowego od Olzy po Czeremosz. Wzmacniały się już istniejące grupy i zespoły, cały czas powstawały nowe. Organizatorami tego ruchu w różnych zakątkach gór byli głównie nauczyciele. Miłośnicy zbierali melodie, pieśni góralskie z całych Karpat oraz wytwory sztuki ludowej. Powstawały bogate opisy strojów. Największym była praca "Stroje ludowe", stworzona przez wybitnego działacza narodowego, założyciela Towarzystwa Ludoznawczego w Cieszynie, ks.Józefa Londzina.

W sierpniu 1933 roku na zjeździe z okazji 60-lecia Polskiego Towarzystwa Tatrzańskiego padł pomysł, by zorganizować spotkanie wszystkich szczepów góralskich Polski. Wielka powódź w 1934 r. uniemożliwiła realizację planów, ale rok później Święto Gór doszło do skutku w pierwszej dekadzie sierpnia w Zakopanem.
Przybyło wiele grup regionalnych, które stanęły do konkursu strojów, obyczaju, muzyki, tańca i śpiewu. Sąd konkursowy miał poważne problemy z ostatecznymi rozstrzygnięciami, dlatego przyznał więcej nagród niż planowano. Oprócz występów zespołów, przygotowano wiele atrakcji dla publiczności. Przede wszystkim jarmark twórczości ludowej oraz wystawy.

O wyborze Wisły na miejsce drugiego Święta Gór zadecydował szybki rozwój miejscowości. W latach 1928-1937 powstało połączenie kolejowe z Ustroniem, wybudowane zostały także drogi na Równicę, Kubalonkę, do Istebnej, Koniakowa i Jaworzynki, zrobiono linię wysokiego napięcia Cieszyn-Kubalonka-Istebna.

Powstały szkoły, sanatorium dla dzieci i zamek dla prezydenta RP na Kubalonce. Rozpoczęła się budowa Domu Zdrojowego i poczty, pojawiły się trzy skocznie narciarskie, basen oraz wiele pensjonatów. Wszystko to podczas wielkiego kryzysu, który dotknął nie tylko Polskę. O przeniesieniu tu święta zadecydowały też bogate tradycje folklorystyczne i wysoki poziom miejscowych zespołów folklorystycznych.

Drugie Święto Gór odbywało się w Wiśle od 15 do 22 sierpnia 1937 roku. Przygotowane zostało perfekcyjnie. Głośno było o nim w kraju, ale również poza granicami. Nawet sami górale zadziwieni byli niewyczerpanym bogactwem folkloru.

Imprezie nadano też nazwę Tydzień Gór, a odbyła się ona pod protektoratem prezydenta RP Ignacego Mościckiego i marszałka Edwarda Rydza-Śmigłego. W skład komitetu organizacyjnego weszło aż 150 osób, w programach znalazły się informacje o dojazdach kolejowych z całego kraju, nawet z Wilna i Lwowa oraz Gdyni. Najistotniejszą częścią imprezy były pokazy zwyczajów, tańce, pieśni i obrzędy w wykonaniu grup regionalnych. Prasa uznała je za objaw odrodzenia się polskiej sztuki ludowej w czystej formie. Sensacją był przyjazd do Wisły Jana Kiepury, który dał wyjątkowy koncert. Prawie dwie godziny stał na dachu samochodu, wyśpiewując arie operowe.

Ze względu na napiętą sytuację międzynarodową Święto Gór nie odbyło się w 1939 r. Do tradycji imprezy powrócono w Wiśle na początku lat 60., gdy przekształciła się ona w Tydzień Kultury Beskidzkiej, który co roku ściąga w Beskidy tysiące znakomitych wykonawców i tysiące miłośników folkloru. I tak już od pół wieku.

Tegoroczne, jubileuszowe święto folkloru rozpocznie się 27 lipca i potrwa do 4 sierpnia. Na głównych estradach w pięciu beskidzkich miejscowościach - Wiśle, Szczyrku, Żywcu, Makowie Podhalańskim i Oświęcimiu wystąpi kilkadziesiąt zespołów folklorystycznych z Polski i kilkanaście z zagranicy, w sumie 4 tys. wykonawców. Ale zespoły występujące na TKB pojawią się również w Bielsku-Białej, gdzie tradycyjnie będzie można je podziwiać w galerii Sfera. Odwiedzą Jabłonków na Zaolziu, gdzie odbędzie się Gorolski Święto. Folklorystyczne dźwięki zabrzmią też w Ujsołach na Żywiecczyźnie, gdzie zapłoną wawrzyńcowe hudy.

Hit TVN - serial "Usta usta" - wraca do TV!

Wideo

Komentarze

Komentowanie artykułów jest możliwe wyłącznie dla zalogowanych Użytkowników. Cenimy wolność słowa i nieskrępowane dyskusje, ale serdecznie prosimy o przestrzeganie kultury osobistej, dobrych obyczajów i reguł prawa. Wszelkie wpisy, które nie są zgodne ze standardami, proszę zgłaszać do moderacji. Zaloguj się lub załóż konto

Nie hejtuj, pisz kulturalne i zgodne z prawem komentarze! Jeśli widzisz niestosowny wpis - kliknij „zgłoś nadużycie”.

Podaj powód zgłoszenia

Nikt jeszcze nie skomentował tego artykułu.
Dodaj ogłoszenie

Wykryliśmy, że nadal blokujesz reklamy...

To dzięki reklamom możemy dostarczyć dla Ciebie wartościowe informacje. Jeśli cenisz naszą pracę, prosimy, odblokuj reklamy na naszej stronie.

Dziękujemy za Twoje wsparcie!

Jasne, chcę odblokować
Przycisk nie działa ?
1.
W prawym górnym rogu przegladarki znajdź i kliknij ikonkę AdBlock. Z otwartego menu wybierz opcję "Wstrzymaj blokowanie na stronach w tej domenie".
krok 1
2.
Pojawi się okienko AdBlock. Przesuń suwak maksymalnie w prawą stronę, a nastepnie kliknij "Wyklucz".
krok 2
3.
Gotowe! Zielona ikonka informuje, że reklamy na stronie zostały odblokowane.
krok 3